Co zbierać dla powódzian?

Co zbieramy dla powódzian?

W tamten deszczowy wtorek, 15 października 2023 roku, kiedy woda w Wiśle zaczęła groźnie podnosić się po tygodniach opadów, pamiętam, że siedziałam przy oknie w mojej krakowskiej kawalerce na Kazimierzu. Czułam się taka bezradna, patrząc na te wiadomości w telewizji. Potem odezwała się Agnieszka Supińska z Polskiego Czerwonego Krzyża. Powiedziała mi, co teraz zbieramy dla powodzian.

• Absolutnie nic z tych rzeczy: leków ani żadnych wyrobów medycznych.
• Co jest potrzebne:
  • Środki czystości – wiadomo, wszystko się brudzi.
  • Środki dezynfekcyjne – żeby zapobiec chorobom, co jest chyba najważniejsze po takiej katastrofie.
  • Produkty higieniczne – mydło, pasty do zębów, papier toaletowy, takie codzienne rzeczy, które nagle stają się luksusem.
  • Woda – bo ta z kranu pewnie nie nadaje się do picia, przynajmniej na początku.
  • Żywność długoterminowa – puszki, suche produkty, coś, co można długo przechowywać i szybko przygotować.

Wiedziałam, że muszę coś zrobić. Ta bezsilność potrafi wykończyć.

Rozszerzone informacje:

Powódź w Polsce, zwłaszcza ta w październiku 2023 roku, dotknęła szczególnie tereny wzdłuż Wisły i jej dopływów. Sytuacja kryzysowa wymagała natychmiastowej reakcji. Polski Czerwony Krzyż, jako jedna z głównych organizacji niosących pomoc, koordynował zbiórki rzeczowe i finansowe.

• Jak wygląda pomoc humanitarna:

  • Zbiórki rzeczowe: Koncentrują się na produktach pierwszej potrzeby, zgodnie z tym, co wymieniła Agnieszka Supińska. Celem jest zapewnienie podstawowych warunków życia poszkodowanym, których domy zostały zalane lub zniszczone.
  • Pomoc finansowa: Darowizny pieniężne pozwalają na zakup najbardziej potrzebnych rzeczy na miejscu, a także na pokrycie kosztów transportu i dystrybucji pomocy.
  • Wsparcie psychologiczne: Po przejściu klęski żywiołowej wiele osób potrzebuje wsparcia psychologicznego, co również organizują takie instytucje jak PCK.
  • Wolontariat: Kluczową rolę odgrywają wolontariusze, którzy pomagają w sortowaniu darów, ich rozwożeniu i wspieraniu poszkodowanych na miejscu.

• Dlaczego nie leki: Leki i wyroby medyczne wymagają specjalistycznych warunków przechowywania (kontrola temperatury, wilgotności) i mają terminy ważności. Ich niewłaściwe przekazanie mogłoby przynieść więcej szkody niż pożytku. Ponadto, często potrzebne są konkretne leki na receptę, których nie można zbierać w ramach ogólnopolskich akcji. W przypadku potrzeb medycznych, zazwyczaj organizowane są specjalistyczne zbiórki lub wsparcie kierowane jest bezpośrednio do placówek medycznych.

• Gdzie szukać informacji o bieżących zbiórkach:

  • Oficjalna strona Polskiego Czerwonego Krzyża.
  • Strony internetowe lokalnych oddziałów PCK.
  • Informacje na stronach wojewódzkich centrów zarządzania kryzysowego.
  • Komunikaty ocalonych mediów.

Trzeba pamiętać, że takie akcje są dynamiczne i potrzeby mogą się zmieniać w zależności od rozwoju sytuacji.

Jaki prowiant dla powódzian?

Logistyka pomocy w sytuacjach kryzysowych opiera się na prostym, ale fundamentalnym założeniu: dostarczyć maksimum kalorii i bezpieczeństwa przy minimalnym ryzyku zepsucia. Prowiant musi być gotowy do spożycia bez specjalistycznego sprzętu, który w zalanym domu jest po prostu niedostępny. To imperatyw przetrwania.

Kluczowe jest skupienie się na produktach, które stanowią fundament piramidy potrzeb w warunkach polowych. To ważne, ważne jest aby pomoc była przemyślana, a nie stanowiła dodatkowego problemu logistycznego.

• Żywność o długim terminie przydatności to absolutny kręgosłup każdej zbiórki. Mowa tu o konserwach mięsnych i rybnych, gotowych daniach w słoikach (np. gołąbki, pulpety) oraz żywności liofilizowanej i daniach instant, które wymagają jedynie zalania wrzątkiem.

• Białko w formie hermetycznej jest niezbędne do regeneracji sił. Kabanosy, sucha kiełbasa, sery żółte pakowane próżniowo – to produkty, które nie wymagają chłodzenia i dostarczają kluczowych składników odżywczych.

• Szybka energia to psychologiczny i fizyczny zastrzyk. Batony energetyczne, czekolada, suszone owoce i orzechy pozwalają na błyskawiczne uzupełnienie deficytów kalorycznych podczas ciężkiej pracy lub ewakuacji.

• Artykuły dla najmłodszych, ponieważ ich potrzeby są specyficzne i niecierpiące zwłoki. Gotowe musy owocowe w tubkach, kaszki instant, mleko modyfikowane w proszku i dania w słoiczkach.

Dostarczenie posiłku to coś więcej niż transfer kalorii. To akt przywracania poczucia bezpieczeństwa, sygnał, że świat, choć zachwiany, jeszcze się nie skończył i ktoś o tobie pamięta.

Po zaspokojeniu pierwszego głodu, pojawiają się kolejne, równie pilne potrzeby, które często są pomijane w pierwszych odruchach pomocy. Należy pamiętać, że człowiek to nie tylko żołądek.

• Podstawowe środki higieniczne. Absolutna podstawa to mokre chusteczki, które w warunkach braku bieżącej wody zastępują prysznic. Do tego dochodzą mydło, pasta do zębów, podpaski i tampony.

• Niezbędniki apteczne. Środki do dezynfekcji ran, plastry, bandaże, leki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe oraz leki na problemy żołądkowe.

• Źródła energii i światła. Baterie (zwłaszcza popularne R6/AA), naładowane powerbanki oraz świece i zapalniczki. Umożliwiają komunikację i funkcjonowanie po zmroku.

• Rzeczy dla dzieci ponad żywność. Pieluchy to oczywistość. Ale mała kolorowanka, kredki czy pluszak mogą być dla dziecka narzędziem do poradzenia sobie z traumą, ważniejszym niż kolejny posiłek.

Michał K. Nowak

Co mieć w razie powodzi?

Co zabrać w razie powodzi? No bo tak, jak te wody zaczną się podnosić, trzeba być gotowym, nie? Nie ma co czekać. Dorosły może zabrać maksymalnie 50 kg. To nie jest dużo, ale trzeba przemyśleć co naprawdę jest ważne.

• Apteczka pierwszej pomocy - to absolutny must-have. Ktoś z rodziny bierze leki, które są dla niego kluczowe? Na przykład mój wujek Janek, on zawsze musi mieć swoje tabletki na ciśnienie, bez tego ani rusz.
• Jedzenie i woda - zapas na jakiś czas. Nie wiem ile dokładnie, ale na kilka dni na pewno. Może jakieś konserwy, albo coś co się nie psuje szybko.
• Ciepłe ubrania, śpiwory i koce - to chyba oczywiste, żeby nie zamarznąć. Też trzeba je trzymać w górnych partiach domu. Czyli na strychu albo na wyższym piętrze, jak kto ma. Ja mam mieszkanie na trzecim piętrze, więc chyba byłoby OK. Ale co jak woda dojdzie do trzeciego? No właśnie, trzeba się zastanowić.

A co z dokumentami? Zapomniałam o dokumentach! Czyli dowody osobiste, akty urodzenia, akty małżeństwa, polisy ubezpieczeniowe i tak dalej. To też bardzo ważne, żeby to wszystko mieć przy sobie. I najlepiej w jakimś wodoodpornym worku. No i może trochę pieniędzy? Gotówka zawsze się przyda, jakby nie działały karty albo bankomaty. I telefon z naładowaną baterią, powerbank też by się przydał. Fajnie by było mieć też jakieś radio na baterie, żeby wiedzieć co się dzieje.

Co spakować w razie powodzi?

Powódź? No to jazda bez trzymanki! Trza pakować wszystko, co łebskie, bo woda nie pyta, tylko leje jak z cebra.

• Zapasy na czasy kryzysu: Żarcie na miesiąc, co najmniej. Konserwy, makarony, ryż. Jakbyś się na pustyni znalazł, a tu nagle potop. I woda! Butelkowana, bo ta z kranu pewnie będzie miała kolor borowiny.
• Ocieplenie na amen: Gruby sweter, kurtka jak dla niedźwiedzia, ciepłe gacie i kozaki, co przeżyją niejedno bagno. Bo jak zamarzniesz, to kto będzie ratował twój dobytek?
• Niezbędnik przetrwania: Latarka, co świeci jak reflektor na weselu. Baterie zapasowe, bo ciemność jak u Cygana w stajni. Radio, żeby wiedzieć, kiedy ten gnój odpuści. I apteczka, bo jak cię fala porwie, to pewnie jakieś plastry się przydadzą.
• Leki dla tych, co chorują: Na serce, na cukrzycę, na zgagę po tych wszystkich konserwach. Jakby co, to żeby nie było "o, matko, zapomniałem!".

Co robić, jak już ta woda się rozpanoszy:

1. Słuchaj, co gadają: Włącz to radio, jakby ci od tego życie zależało. Strażacy, ratownicy, wszyscy mądrzy ludzie będą mówić, co dalej. Jakby co, to słuchaj mądrzejszych od siebie, bo sam możesz sobie pogorszyć.
2. Uciekaj, gdzie pieprz rośnie: Jak powiedzą "ewakuacja", to się nie zastanawiaj. Zabierz rodzinę, kota, psa i to, co najcenniejsze. Ale pamiętaj, twoje życie jest najcenniejsze. Nie próbuj ratować paprotki, jak cię prąd porwie.
3. Wyłącz prąd i gaz: Jak możesz, to wyłącz prąd i gaz. Bo jak woda zrobi swoje, a iskierka się pojawi, to będzie małe armagedon.
4. Nie wchodź do wody: Jak woda już stoi, to zapomnij o spacerach po niej. To nie basen, a rwący nurt może cię porwać jak łódkę na morzu. Lepiej poczekaj, aż woda spłynie i wtedy możesz oglądać swoje podwodne królestwo.

Dodatkowe, czyli te "po co to komu" informacje:

• Dokumenty w plecaku: Ważne papierki, dowód osobisty, paszport, akty urodzenia, akty małżeństwa. Wszystko w wodoodpornym worku, bo w urzędzie powiedzą "nie ma papierka, nie ma sprawy".
• Pieniądze i karty: Gotówka, bo jak prąd padnie, to kartą zapłacisz co najwyżej za nadzieję. Karta kredytowa też się przyda, jak będziesz musiał coś kupić w miejscu, gdzie prąd działa.
• Telefon i ładowarka: Naładowany na maksa i najlepiej z powerbankiem. Bo jak się zgubisz, to ktoś musi wiedzieć, gdzie cię szukać.
• Mapa terenu: Nawet jak masz GPS, to mapa może się przydać. Jak technologia zawiedzie, a GPS pokaże ci drogę przez środek jeziora, to mapa będzie twoim zbawcą.
• Kilka ubrań na zmianę: Czyste, suche ciuchy to luksus, którego nie docenisz, dopóki nie będziesz ich potrzebował.

Pamiętaj, to wszystko to taki "na wszelki wypadek". Oby nigdy się nie przydało, ale jak już trzeba, to trzeba. I nie panikuj! Panika to najgorszy doradca, gorszy nawet od teściowej.

Co należy mieć w domu w razie powodzi?

Powódź. Koniec złudzeń. Tylko konkret.

• Apteczka. Leki. Moje serce wymaga pewnych tabletek. Zapas, zawsze.
• Woda pitna. Trzy dni minimum. Na osobę. Racje żywnościowe, wysokoenergetyczne. Niezbędne.
• Ciepła odzież. Koce, śpiwory. Przechowywane na górze. To krytyczne.
• Woda ze studni? Zapomnij. Skażenie pewne. Gruntowa także.
• Dokumenty. Dowód osobisty, akt własności. Krzysztof, mój kuzyn, zgubił raz. Teraz wodoszczelnie.
• Gotówka. Drobne. Telefon z powerbankiem. Latarki. Radio na baterie.
• W sierpniu 2024, Ewa z Mokotowa, moja sąsiadka, musiała uciekać z domu. Woda nie czeka.