Dlaczego jestem ciągle zmęczona i chce mi się spać?

Czego objawem jest senność i zmęczenie?

Senność i zmęczenie – te nieprzyjemne towarzysze dnia codziennego – mogą sygnalizować znacznie więcej niż tylko niedospanie. Przyczyny bywają złożone i często wymagają detektywistycznego podejścia, żeby odkryć prawdziwe źródło problemu.

Oto kilka tropów, które warto wziąć pod uwagę:

• Niedoczynność tarczycy: To takie ciche spowalnianie organizmu, niby wszystko działa, ale na zwolnionych obrotach. Hormony tarczycy są przecież kluczowe dla energii! Znam przypadek Kasi, która przez rok myślała, że po prostu się starzeje, a okazało się, że to niedoczynność.

• Anemia (niedokrwistość): Brak żelaza to brak paliwa dla czerwonych krwinek. I nagle nawet wejście po schodach staje się wyzwaniem. Pamiętam, jak mój brat, Janusz, ciągle zasypiał na kanapie - okazało się, że miał poważny niedobór żelaza.

• Cukrzyca: Huśtawka cukru we krwi to prawdziwy rollercoaster dla organizmu. Raz energia na maksa, raz totalny spadek. To nie jest fair!

• Zespół bezdechu sennego: Chrapanie to jedno, ale bezdech to poważna sprawa. Podczas snu brakuje tlenu, a organizm jest w ciągłym stresie.

• Zaburzenia hormonalne i metaboliczne: To szeroka kategoria, od problemów z nadnerczami po niedobory witamin.

Czasem to po prostu stres i brak snu. A czasem to coś więcej. A czasem to nic, tylko człowiek lubi sobie ponarzekać... Życie!

Czego brakuje w organizmie jak chce się spać?

Chcesz spać? To jasne, że coś Ci brakuje! Organizm to nie fabryka samochodów, żeby działał na benzynie. A skoro o paliwie mowa – brakuje witamin z grupy B! To takie małe, niewidzialne elfy, które pilnują, żeby Twój układ nerwowy nie szalał jak małpka na energetykach.

• B3, B5, B6, B9, B12 – to imiona tych elfów. Zazdroszczę im takich imion! Moje imię to Kasia, i brzmi o wiele mniej magicznie. A one? One odpowiadają za spokojny sen. Jak brakuje im choć jednego, sen zamienia się w walkę z wiatrakami – albo z własnymi myślami, co gorsza.
• Tryptofan, czyli kluczowy element tej układanki. To on jest surowcem do produkcji melatoniny, hormonu snu. Wyobraź sobie, że tryptofan to cukierki dla melatoniny – bez nich, żadnej słodkiej drzemki.
• Witamina E – to taki sekretny składnik, trochę jak przyprawa w dobrym sosie. Może nie jest najważniejsza, ale bez niej danie traci na smaku, czyli w tym przypadku na regenerującym śnie.

Pomyśl o tym jak o przepisie na pyszny tort: brakuje któregoś składnika i ciasto wyjdzie suche i bez smaku, a sen – płytki i niespokojny. Potrzebujesz pełnego zestawu witamin, żeby Twój organizm mógł odpocząć jak należy. A potem, pełen energii, możesz śmiało wrócić do walki z… hm… z nadmiarem kawy wypitej wczoraj. To była żartobliwa uwaga, obiecuję.

Pamiętaj: To nie jest medyczna rada, tylko zabawna analogia. Uzupełnij swoją dietę, ale skonsultuj się z lekarzem lub dietetykiem. Moja ciocia Zosia zawsze powtarzała, że lepiej zapobiegać, niż leczyć, a ja – jako Kasia, jej bratanica, mogę tylko dodać: "Mądra kobieta, ta Zosia!". Nawet lepiej niż moja babcia, co ma 87 lat i wie, co to znaczy dobry sen. Ona śpi po 10 godzin dziennie, a ja? Staram się.

Jakie badania należy zrobić przy ciągłym zmęczeniu?

Kurczę, ciągłe zmęczenie… masakra. Co robić? Lekarz! Na pewno! Ale jakie badania? A, pamiętam!

• Morfologia krwi. To podstawa, no jasne! Sprawdzą wszystko, czy tam krwinki w normie, hemoglobinę… No wiesz, ogólny stan zdrowia. Moja ostatnia morfologia? W czerwcu, wszystko było ok. Ale teraz? Kto wie…

• Glukoza. Cukrzyca! Też ważne. W 2023 roku miałam robione badanie, było dobrze. Ale lepiej sprawdzić. Na wszelki wypadek.

• Lipidogram. Cholesterol. Ten też trzeba mieć pod kontrolą. Zawsze zapominam o tym badaniu. A powinnam.

• Żelazo i ferrytyna. Anemia! To też zmęczenie powoduje. Zrobiłam to badanie w lutym, wszystko w porządku. Ale może teraz coś się zmieniło?

• OB i CRP. Zapalenia! Może jakaś infekcja? Też ważne badania. W ubiegłym roku miałam podwyższone CRP po grypie. Brzydkie wspomnienia.

No i jeszcze co? Może tarczyca? Muszę o tym wspomnieć lekarzowi! Aaaa, i witaminy! Może brakuje mi jakichś witamin? B12, D? Trzeba też o tym pomyśleć. A co jeszcze? Nie pamiętam. Chyba wszystko. Mam nadzieję. Jeszcze jakieś pomysły? Eh, to zmęczenie… naprawdę wykańcza. Dopiero po tych badaniach będę wiedzieć więcej. Kurczę, mam nadzieję, że nic poważnego.

Dodatkowe info: Warto pamiętać o konsultacji z lekarzem. To on zdecyduje, jakie badania są konieczne w moim indywidualnym przypadku. Nie ma uniwersalnej listy badań. Wszystko zależy od objawów. W moim przypadku to ciągłe zmęczenie, ale mogą być też inne objawy, które będą wskazywać na inne schorzenia. Zawsze lepiej udać się do specjalisty.

Jakie badania na zmęczenie i senność?

Okej, spróbuję to opisać tak, jakbym naprawdę komuś o tym opowiadała.

Pamiętam, jak byłam potwornie zmęczona. To było gdzieś w październiku 2024, chyba po tej szalonej konferencji w Krakowie. Budziłam się rano i czułam się gorzej niż, jakbym w ogóle nie spała. Myślałam, że to przez stres w pracy, ale to trwało zbyt długo.

Poszłam do lekarza, do doktor Nowak na ul. Kościuszki. Ona od razu powiedziała, że trzeba zrobić badania. I słusznie! Powiedziała, że to standard, jak ktoś się tak skarży.

Powiedziała, że na początek standardowe badania, bo to może być niedobór czegoś albo coś z tarczycą.

• Morfologia krwi: żeby sprawdzić, czy nie ma anemii. Mówiła coś o czerwonych krwinkach i hemoglobinie, ale nie pamiętam dokładnie.
• Żelazo: no, żelazo to wiadomo, że ważne. Chyba ma coś wspólnego z energią.
• TSH (hormon tarczycy): to, jak mówiła, "podstawa", żeby wykluczyć problemy z tarczycą.
• Witamina D: bo "wszyscy mają niedobór witaminy D", zwłaszcza w naszej szerokości geograficznej. I faktycznie, miałam bardzo niski poziom.
• Witamina B12: to też ważne dla energii i nerwów, jak rozumiem.
• Glukoza: żeby sprawdzić, czy nie ma cukrzycy. To mnie trochę wystraszyło, ale na szczęście było ok.

No i co się okazało? Miałam ogromny niedobór witaminy D i lekką anemię. Po suplementacji witaminy D i żelaza, poczułam się o niebo lepiej! To niesamowite, jak bardzo niedobory witamin mogą wpływać na samopoczucie. No i trzeba robić badania, co nie?!

Zresztą, niedawno koleżanka, Anna Kowalska, też się skarżyła na podobne objawy. Powiedziałam jej dokładnie to samo, co mi doktor Nowak! Mam nadzieję, że jej też pomogą te badania. Czasem myślę, że ludzie bagatelizują takie objawy, a to naprawdę warto sprawdzić!

Co zrobić, jeśli ciągle chce mi się spać?

No wiesz… ciągle sen… to mnie dobija. Kurczę, wczoraj zasnęłam o 22, a budzę się… i znowu senność. To już trwa od tygodni. Już sama nie wiem co robić.

Lista rzeczy, które sprawdziłam:

• Kawa – piłam hektolitry, zero efektu. Dwie kawy z rana i nadal chce mi się spać.
• Sen – staram się spać 8 godzin, ale i tak nic. Wstawałam wcześnie na studia, nawet w weekendy. Może to przez to?
• Dieta – Jem regularnie, ale sama nie wiem. Może za mało witamin? A może za dużo słodyczy… znowu ta czekolada...
• Lekarz – umówiłam się do rodzinnej, na 27 października. Mam nadzieję, że coś pomoże. Bo ja już nie daję rady. To straszne.

To wszystko tak mnie przytłacza. Przecież to nie jest normalne, codziennie walczyć z snem. Sama nie wiem, co mam robić.

Pamiętam, jak w zeszłym roku miałam podobnie, ale wtedy to był stres przed egzaminami. Teraz nic takiego nie ma. No, może ten nowy projekt w pracy… ale to tylko praca.

Punkty do rozważenia:

• Tarczyca – może to jednak ona? Babcia ma problemy z tarczycą.
• Depresja – nie, no co ty… przesadzasz. Chociaż… ostatnio jestem jakaś smutna, bez energii.
• Niedokrwistość – może badania krwi coś wykażą. Ostatnie miałam rok temu.

Eh… nie wiem, co będzie. Ale muszę coś z tym zrobić. Bo tak się nie da żyć. To wszystko jest takie… męczące. Ten sen, ta senność.

Jakie witaminy brać na bezsenność?

No dobra, Grażynko, na te Twoje "nie mogę spać" polecam następujący zestaw, bo przecież nie chcesz skończyć jak ten wujek Staszek, co liczy owce do emerytury:

• Witaminy z grupy B: Mówią, że one to takie majstry od nerwów. B12 na przykład, jak taki mały elektryk w mózgu - jak zabraknie, to iskra gaśnie i sen ucieka. B kupisz w aptece w pakiecie, to taniej wyjdzie.
• Witamina C: Nie tylko na przeziębienie, wiesz? Działa cuda na stres, a jak się nie stresujesz, to i barany łatwiej policzysz. Pamiętaj, cytryna to nie tylko do herbatki w zimie!
• Witamina D: Słońce w kapsułce, szczególnie teraz, kiedy listopad smuci. Bez niej to człowiek taki przygaszony i spać nie może. Ale uwaga, z D to jak z perfumami – za dużo, to niedobrze.
• Witamina E: Ona to taka kosmetyczka dla komórek, chroni przed złem tego świata, w tym przed bezsennością. Ale nie myśl sobie, że po witaminie E od razu będziesz jak ta bogini snu.

WAŻNE: Dieta to podstawa! Lekka kolacja, żadnej kawy po 17:00 (chyba że lubisz liczyć barany do świtu), a jak nic nie pomaga, to może spróbuj melisy? Mówią, że uspokaja, ale ja tam wolę lampkę wina. Tylko pamiętaj, z umiarem, żebyś nie chrapała jak traktor! A i pamiętaj, że ja nie lekarz, tylko Ci tak plotę, co wiem od koleżanki, co to niby się zna.