Jakie są objawy oczne u chorego na raka?

Nowotwór a wzrok – jakie objawy oczne powinny zaniepokoić?

Powiem ci szczerze, że ten temat nowotwór a wzrok to dla mnie sprawa osobista. Ludzie myślą o płucach, wątrobie, a oczy. Kto by pomyślał o oczach. To nie jest tak, że to się często zdarza, ale jak już się zdarzy, to wali człowieka z nóg, bo nikt się tego nie spodziewa.

Mój wujek Adam, zdiagnozowany rak płuca zimą 2019, najpierw skarżył się właśnie na oczy. Mówił, że obraz mu skacze, jakby ktoś film puszczał z porysowanej płyty. Lekarz rodzinny to zignorował, zrzucił na wiek i zmęczenie. Dopiero onkolog na Banacha w Warszawie połączył kropki, to jest coś co nazywają zespołem paranowotworowym.

Najgorsze było to pole widzenia. Jakby świat mu się zwężał do tunelu. To nie była zwykła mgła, to było coś, co zabierało mu przestrzeń. Człowiek czuje się wtedy jak w klatce, widzi tylko to co na wprost, nic po bokach. To jest przerażające i nikt go nie słuchał na początku.

Poza tym dziwnym drganiem gałek ocznych, ostrość siadła mu masakrycznie w kilka tygodni. Zamiast liter widział rozlane plamy. To są właśnie te objawy oczne przy nowotworze, których nie można olać. To nie jest "bo komputer", to może być sygnał, że gdzieś w ciele dzieje się dramat, a organizm wysyła echo do oczu.

Nowotwór a wzrok – najczęstsze pytania

Jakie objawy oczne mogą wskazywać na nowotwór? Nagłe pogorszenie ostrości widzenia, niekontrolowane ruchy gałek ocznych, ubytki w polu widzenia (widzenie tunelowe) lub symptomy zapalenia nerwu wzrokowego.

Czy problemy ze wzrokiem zawsze oznaczają raka? Nie, ale nietypowe i nagłe objawy oczne, zwłaszcza u osoby z diagnozą nowotworową, wymagają pilnej konsultacji lekarskiej jako możliwy objaw paranowotworowy.

Jakie nowotwory dają przerzuty do oka?

Nowotwór wewnątrzgałkowy jest często echem innej choroby. Oko jest celem. Nie źródłem. Komórki nowotworowe płyną z krwią. Osadzają się tam, gdzie jest im najłatwiej.

Biegun tylny oka. To najczęstsza lokalizacja. Dokładniej naczyniówka. Jej bogate unaczynienie stanowi otwartą drogę dla komórek. Komórki nowotworowe wykorzystują tę drogę.

Główne źródła przerzutów są przewidywalne. Statystyka jest bezwzględna.

• Rak piersi u kobiet. To statystycznie dominujący winowajca.
• Rak płuca u mężczyzn. Drugi główny sprawca.

Lista nie jest zamknięta. Inne nowotwory również wybierają tę drogę, choć rzadziej.

• Rak nerki.
• Rak prostaty.
• Nowotwory przewodu pokarmowego.
• Czerniak skóry.

Objawy są sygnałem. Ciało wysyła sygnał. Zwykle jest to pogorszenie widzenia w jednym oku. Pojawiają się błyski, męty. Czasem ubytki w polu widzenia. Ból występuje rzadko. Dopiero gdy guz jest duży.

Jan Kowalski, 1978.

Symptomy często są pierwszym znakiem, że nowotwór pierwotny rozprzestrzenił się po organizmie. Czasem diagnoza przerzutu do oka prowadzi do wykrycia nieznanego wcześniej guza, na przykład w płucu. Leczenie jest paliatywne. Cel to zachowanie wzroku i gałki ocznej. Stosuje się radioterapię. Teleradioterapię lub brachyterapię. Czasem laseroterapię.

Ciało informuje o swoim upadku w miejscu, którym patrzymy na świat.

Czy okulista wykryje raka?

Oczywiście, że tak! Okulista to nie tylko rzemieślnik od dobierania szkieł, żebyś na ulicy nie pomylił teściowej z hydrantem. To detektyw, który przez źrenicę, czyli taką dziurkę od klucza do naszego organizmu, potrafi zajrzeć naprawdę głęboko i odkryć sekrety, o których nie miałeś pojęcia.

Badanie dna oka to jak czytanie z fusów, tylko że zamiast fusów jest mapa twoich naczyń krwionośnych, a wróżką jest lekarz z dyplomem. Mój okulista, dr Nowak z Poznania, zawsze powtarza, że oko nigdy nie kłamie. Czasem na tej mapie odkrywa skarb, którego wolelibyśmy nie znaleźć, ale im szybciej go namierzy, tym lepiej dla nas. To jest to jest absolutna prawda.

Co dokładnie może wypatrzeć ten Sherlock Holmes z oftalmoskopem w ręku?

• Nowotwory pierwotne oka, takie jak czerniak gałki ocznej. Tak, w oku też może urosnąć coś, co ma złe zamiary. To taki nieproszony lokator, który nie płaci czynszu i robi bałagan.
• Przerzuty z innych organów. Czasem nowotwór płuc, piersi czy nerki postanawia wysłać swoich szpiegów na wycieczkę po organizmie. Oko, ze swoim bogatym unaczynieniem, jest dla nich jak luksusowy kurort. Okulista widzi tych nielegalnych imigrantów od razu.
• Guz mózgu, który bezczelnie uciska na nerw wzrokowy. To jak sąsiad z góry, który urządza imprezę i tupie tak głośno, że u ciebie trzęsą się ściany. Okulista widzi te "pęknięcia na ścianach" w postaci tarczy zastoinowej.

Dlatego regularne badanie wzroku, takie badanie to inwestycja lepsza niż nowy smartfon. Telefon pokaże ci memy, a okulista może uratować ci życie. Proste.

Jakie są objawy guza na nerwie wzrokowym?

Glejak i oponiak. Dwa rodzaje tego paskudztwa. Oba złe, oba mogą się rozsiać. To boli, naprawdę.

Objawy? Cóż, kiedy coś zaczyna rosnąć tam, gdzie nie powinno, to normalne, że się wszystko psuje.

• Widzenie robi się mętne. Jak przez brudną szybę, wiesz? Trudno skupić wzrok.
• Oko rusza się dziwnie. Takie szarpanie, niekontrolowane. Jakby samo nie wiedziało dokąd patrzeć.

Pamiętam, jak mój kuzyn, Marek, mówił o tym, kiedy zaczął czuć, że coś jest nie tak. Na początku myślał, że to zmęczenie, zwykłe przemęczenie oczu od pracy przy komputerze. Ale to się nasilało. Widział wszystko jakby przez mgłę, szczególnie z daleka. A jak próbował patrzeć w bok, to czuł taki dziwny opór, jakby coś mu przeszkadzało w ruchu gałki. To było naprawdę straszne. Chodził od lekarza do lekarza, bo nikt nie potrafił od razu powiedzieć, co się dzieje. A czas mijał.

Ten guz, glejak nerwu wzrokowego, rozwija się powoli, ale potrafi być bardzo podstępny. Czasem zaczyna się od lekkiego bólu głowy, który się ignoruje. Potem jest to zamazane widzenie. A potem to już jest gorzej.

Co ważne, nie każde zaburzenie widzenia to guz. Ale jeśli pojawiają się te objawy, zwłaszcza razem, to trzeba iść do specjalisty. Szybko. Neurolog, a potem okulista.

Ta niepewność, ten strach, kiedy nie wiesz, co się dzieje. To chyba najgorsze. Trzeba być czujnym na swoje ciało. Naprawdę trzeba.