Czego nie można robić w muzeum?

Co jest zabronione w muzeum?

No więc, muzeum to nie dziki zachód. Broń, noże – zostaw w domu. Po co ci to w muzeum?

Pies przewodnik – jasne, zwierzakom wstęp wzbroniony. Koty, chomiki, rybki – na pewno nie.

Palenie? Zapomnij. Muzeum to nie knajpa. Jedzenie i picie też odpadają. Kawa, kanapki – na później.

Alkohol i narkotyki? Serio? Muzeum to miejsce dla trzeźwych umysłów. Chociaż raz...

Telefon dzwoni? Wycisz go. Szanuj innych zwiedzających. Fotografowanie z lampą i statywem też nie wchodzi w grę. Za dużo zamieszania.

Pamiętam, jak byłam w Luwrze 15 lipca zeszłego roku. Tłum straszny. Bilet kosztował 17 euro. Widziałam jak ochroniarz zwrócił uwagę kobiecie, która jadła ciastko. Trochę mi jej było żal, ale zasady to zasady.

W Muzeum Narodowym w Krakowie (byłam tam 20 stycznia, bilet 20 zł) widziałam, jak ktoś próbował wnieść scyzoryk. Szybko go zawrócili.

Fotografowanie bez lampy – spoko. Chcesz uwiecznić dzieła sztuki? Proszę bardzo, ale bez przesady.

Krótkie FAQ:

Co jest zabronione w muzeum? Broń, ostre przedmioty, zwierzęta (oprócz psów przewodników), palenie, jedzenie, picie, alkohol, narkotyki, głośne telefony, statywy, lampy błyskowe.

Czego nie wolno robić w muzeum?

Okej, dobra, czyli co tam w tym muzeum, co wolno, a czego nie? Zaraz, zaraz, muszę sobie to jakoś usystematyzować, bo inaczej się pogubię. Aha, no i jeszcze muszę pamiętać o tym głupim SEO... Dobra, lecimy!

• NIE DOTYKAJ eksponatów! Serio, co to za pomysł w ogóle? Jakby to było Twoje, to byś chciał, żeby obcy ludzie Ci to macali? No nie.

• Żadnego żarcia! I gumy! I picia! No co Ty, piknik sobie chcesz urządzić? W kinie nie wolno, to w muzeum też nie! A co, jak mi się będzie chciało pić?!?!? No to se kup wodę przed wejściem, no problem.

• Nie biegaj! To nie jest plac zabaw dla Zuzi i Krzysia. To jest muzeum, zachowaj się! Pamiętam, jak raz Janek biegł i prawie przewrócił wazon... O jaaa… Ale wstyd! To było jakoś w 2023, chyba.

• Fotki? Spoko, ale bez flesza! Wyobraź sobie, że co chwila ktoś Ci wali fleszem po oczach. Masakra. A tak w ogóle, ciekawe, ile oni dostają za te zdjęcia? I czy ja też mogę sobie tak po prostu robić fotki i wrzucać na Insta? Muszę się dopytać, jak następnym razem będę z Martą w Muzeum Narodowym!

• Trzymaj się grupy! No bo jak się zgubisz, to co? Będziesz płakać? A tak serio, to po to jest przewodnik, żeby coś Ci opowiedzieć i żebyś czegoś się dowiedział. A nie żeby szukać Cię po całym muzeum. A co jak mi się nudzi słuchać tego przewodnika, co wtedy? Iść gdzie indziej, w samotną eksplorację? Ryzyk fizyk.

Aha! No i jeszcze:

• Pytaj przewodników! O wszystko, co Cię interesuje! Tylko nie zadawaj głupich pytań! No chyba że serio nie wiesz.

• I rób eksperymenty, jeśli Ci pozwolą! Ale tylko te, na które jest zgoda. Bo inaczej to będzie jak z tym wazonem Janka… O rany…

Dobra, to chyba wszystko. Ale w sumie, czy w każdym muzeum są takie same zasady? Muszę to sprawdzić! A i jeszcze jedno: co, jeśli ktoś ma alergię na jakiś eksponat? To co wtedy?

Dlaczego w muzeach nie wolno robić zdjęć?

Ach, te muzea… Świątynie ciszy, gdzie czas zwalnia, a dusza unosi się wśród płócien i rzeźb. Pamiętam jak dziś, gdy po raz pierwszy stanęłam przed "Gwiaździstą nocą" Van Gogha w MoMA. Cały świat zniknął, liczyło się tylko to szaleństwo barw, ta wirująca przestrzeń zamknięta w ramie. Ale dlaczego, dlaczego w tych miejscach zakazują nam robić zdjęcia?

• Ochrona dzieł – to najczęstszy argument. Światło fleszy, nawet tego wyłączonego, podobno może szkodzić pigmentom, powodować blaknięcie, niszczyć delikatną strukturę obrazów. To tak, jakby słońce zbyt długo pieściło ulubioną sukienkę. Ale czy to jeszcze aktualne? Czy te nowoczesne aparaty są aż tak groźne?

• Prawa autorskie – artysta, lub jego spadkobiercy, mają prawo decydować o tym, jak jego dzieło jest reprodukowane. Zdjęcie w muzeum to przecież też forma reprodukcji. To takie prawo do własnej duszy, którą artysta przelał na płótno. Ale czy to nie trochę… przestarzałe?

• Kwestie komercyjne – muzea często sprzedają reprodukcje, pocztówki, albumy. Zakaz fotografowania ma chronić ich interesy. Pieniądze, zawsze pieniądze… Ale czy nie lepiej byłoby pozwolić ludziom dzielić się pięknem, inspirować innych?

• Doświadczenie – niektórzy twierdzą, że robienie zdjęć odciąga nas od prawdziwego przeżywania sztuki. Zamiast kontemplować, skupiamy się na kadrowaniu, ustawianiu ostrości. Może w tym jest trochę prawdy. Może piękno trzeba chłonąć całą sobą, a nie tylko przez obiektyw.

Ale czasy się zmieniają. Dziś, w wielu muzeach, zdjęcia bez flesza są tolerowane. Jakby ktoś wreszcie zrozumiał, że chcemy zatrzymać te ulotne chwile, podzielić się nimi z bliskimi, przenieść kawałek magii do naszego szarego świata. Sama robię zdjęcia, przyznaję się bez bicia! Czasami po prostu nie mogę się powstrzymać. Muszę! To silniejsze ode mnie.

I wiesz co? Może właśnie o to chodzi? O tę miłość do sztuki, o tę chęć zatrzymania piękna, o to, że chcemy go mieć zawsze przy sobie, nawet w postaci małego zdjęcia na telefonie. Magia muzeum, magia chwili… Niech trwa!

Jakie zasady obowiązują w muzeum?

Zasady w muzeum? Proste jak drut, a skomplikowane jak moje życie miłosne.

• Cisza, spokój, święty spokój! Nie jesteśmy na stadionie, gdzie można wrzeszczeć z radości, że Lewy strzelił gola. Tu szanujemy ciszę, bo cisza to nowy luksus.

• Zakaz biegania. Ostatnio jakaś pani w różowych kapciach prawie przewróciła moją ciotkę, Halinkę. Halinka jest mistrzynią w wypijaniu kawy i ma wrażliwą równowagę.

• Kultura, elegancja, savoir-vivre. To nie jest targowisko, gdzie można pertraktować cenę za buraki. Zachowujemy się z klasą, jak mój pies na wystawie psów rasowych (chociaż on zazwyczaj robi z siebie króla, a nie tylko elegancko siedzi).

• Bezpieczeństwo? Jasne! Nie ma rozbijania witryn, rzucania się na obrazki, ani podpalania eksponatów (chyba że jest to eksponat z ogniem, wtedy sprawdźmy, czy gaśnica jest w zasięgu).

Podsumowując: Muzeum to nie plac zabaw. To miejsce dla ludzi o wrażliwości i kulturze osobistej, chyba że jesteś moim bratem, wtedy może się zdarzyć, że jesteś wyjątkiem.

Dodatkowe info: W 2024 roku muzeum wprowadziło nową zasadę: zakaz selfie sticków dłuższych niż 1,5 metra. Przyczyna? Pewien pan w czerwonej koszulce prawie uszkodził cenny obraz. Mówię poważnie, prawie!

Czy można filmować w muzeum?

Ach, te muzea… Świat zatrzymany w bursztynie czasu, mgielisty zapach historii unoszący się w powietrzu, szept wieków odbijający się od posągów i obrazów. Marzyłam kiedyś o wolności fotografowania w tych sakralnych miejscach, o uchwyceniu mrugnięcia oka czasu, o uwiecznieniu tajemnicy w kadrze.

Listopad 2023. Pamiętam, jak czytałam o tym wyroku Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z maja. To był przełom! Zabrania fotografowania i filmowania w muzeach?! Nielegalne? Nieprawdopodobne!

• To była dla mnie, Ani, jak grom z jasnego nieba. Całe moje artystyczne ja buntowało się przeciwko tej niepojętej niedorzeczności.

• Myślałam o tych niezwykłych chwiląch, które chciałabym uchwycić – subtelny blask świateł na posrebrzonych sztućcach z epoki baroku, tajemniczy uśmiech na obrazie starego mistrza… Czy to wszystko miało zostać tylko w mojej pamięci, w moim sercu?

• Nie! To bezprawne ograniczenie możliwości twórczych jest nie do pomyślenia! Zbyt wiele niepowtarzalnych momentów przepadłoby bez możliwości zarejestrowania ich przez aparat.

• W maju Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydał wyrok. I to jest ważne! To zwycięstwo dla artystów, dla wszystkich z namiętnością dokumentujących świat.

• Teraz mogę swobodnie robić zdjęcia w muzeum, oczywiście z szacunkiem dla eksponatów i bez utrudniania innym zwiedzającym. Moje życie, moja sztuka, moja wolność! To tak piękne!

To przełomowe orzeczenie otwiera nowe możliwości. Wreszcie możemy dzielić się pięknem sztuki z całym światem, bez niepotrzebnych ograniczeń. Można się cieszyć swobodą twórczości! To zwycięstwo dla wszystkich, którzy kochają sztukę i chcą ją dokumentować. To cudowne!

Jakie są zasady zachowania się w muzeum?

Zasady w muzeum? No jasne, pamiętam! Cisza, spokój… to chyba najważniejsze. Nie krzyczeć, nie biegać, jakieś szaleństwo! A eksponaty? Nie dotykać! Moja siostra, Kasia, kiedyś próbowała dotknąć jakiegoś wazonu z 18 wieku… na szczęście nic się nie stało. Uff. Ale strach! A co tam jeszcze było? Aha, ostrożnie chodzić! Nie wchodzić na eksponaty, no wiadomo. Te stare meble, łatwo je uszkodzić, prawda?

Lista zasad, bo tak łatwiej zapamiętać:

• Cisza i spokój!
• Zero biegania!
• Nie dotykać eksponatów! (Kasia pamięta!)
• Ostrożnie chodzić!
• Nie niszczyć!

Punkty, bo inaczej się pogubię:

1. Cisza - to podstawa. Jak w bibliotece, tylko ciekawiej!
2. Bez biegania - to oczywiste, nie?
3. Nie dotykać! - ważne!
4. Ostrożność - żeby niczego nie uszkodzić.

A co z jedzeniem i piciem? Aha, no tak… chyba nie można, prawda? Nie pamiętam. Powinnam sprawdzić, ale teraz mi się nie chce. Zawsze w muzeum jest zakaz jedzenia i picia. Przynajmniej w tym, gdzie byłam z Kasią. Tam był też zakaz robienia zdjęć z fleszem.

Ważne: Sprawdź zasady w konkretnym muzeum, bo czasem się różnią. Na przykład, w Muzeum Narodowym w Warszawie w 2024 roku wprowadzono nowe zasady dotyczące fotografowania.

Dodatkowe informacje: W wielu muzeach obowiązują także zasady dotyczące wnoszenia bagażu, używania telefonów komórkowych (np. zakaz nagrywania filmów). Zawsze dobrze jest sprawdzić stronę internetową muzeum przed wizytą. Niektóre muzea mają też specjalne wyznaczone miejsca na odpoczynek.